ŞARAP SEÇİMİ
Şarap satın alırken dikkat edilmesi gereken unsurların en önemlisi şarabın eskitilmeye elverişli olup olmadığıdır. Dikkat edilmesi gereken diğer bir önemli husus da, şarabın satın alındığı mekanın sahip olduğu saklama koşullarıdır. Doğru saklama koşullarına sahip olmayan mekanlarda satılan şarapların bozulma ya da özelliklerini yitirme riski vardır.
Şarap seçimi konusunda şarapseverlere yardımcı olmak için kimi ürünlerin etiket arkalıklarında tüketilmesi önerilen son tarih belirtilmektedir.
Şarap Alırken
- Şarap şişeleri dik durmamalı, raf yerine depoda yatık bekleyen ürünler talep edilmeli.
- İçerisi çok sıcak veya çok soğuk olmamalı.
- Şaraplarda renk parlak olmalı.
- Bulanık olmamalı.
ŞARAP VE YEMEK
"Beyaz şaraplar beyaz etlerle, kırmızı şaraplar kırmızı etlerle, tatlı şaraplar ise tatlılarla uyumludur." klasik eşleşmesinin yerini, şarabın özellikleri (alkol, asit v.b.) ve yemeğin özellikleri (yağlı, baharatlı v.b.) göz önüne alındığı birinin diğerinden daha baskın olmadığı seçimler almıştır.
BALIK
Sek ya da yarı sek beyaz şaraplar tercih edilmelidir. Özellikle gövdeli beyazlar, Anfora Chardonnay Reserve, Anfora Chardonnay, Anfora Sauvignon Blanc ve Trio Beyaz.
Çok az domates ve mantar ilavesiyle yağlı kağıtta fırına verilerek pişirilen levrek filetosuna Senfoni Sek Rose en iyi şekilde eşlik eder. Izgara Lüfer, çipura ve buğulama hamsi. Bu üç balığa da Anfora Chardonnay Reserve ve Anfora Chardonnay yakışır.
KABUKLU DENİZ ÜRÜNLERİ
Midyeleri ve ıstakozları, Anfora Sauvignon Blanc, Senfoni Sek Beyaz şarapları yudumlarken, uyum içinde olduklarını görürüz.
BEYAZ ET
Tavuk ve piliçle, meyvemsi ve aromatik, beyaz sek ve yarı sek şaraplar, roze, genç kırmızı şaraplar. Anfora Trio Beyaz, Anfora Chardonnay Kaz ve ördek yemekleriyle, taneni fazla, alkolü az olmayan, Senfoni Sek Kırmızı uyum sağlamaktadır.
KIRMIZI ET
Anfora Shiraz Reserve, Senfoni Sek Kırmızı, Anfora Trio Kırmızı, Anfora Öküzgözü-Boğazkere, Anfora Merlot, Anfora Cabernet Sauvignon, Anfora Shiraz...
(Kırmızı et yemeğinin hafiften ağıra doğru)
AV ETLERİ
Anfora Shiraz, Anfora Kalecik Karası, Senfoni Roze mükemmel uyum sağlayacaktır.
ZEYTİNYAĞLILAR VE YOĞURTLULAR
Senfoni Sek Kırmızı idealdir. Gurmelerce tescillenmiştir. Parlak ve canlı pembe rengiyle Senfoni Sek Rose taze bakla yemeği, kabak çiçeği dolması gibi zarif lezzetleri olan yemeklere iyi eşlik eder. Özellikle kırmızıbiberli ve tereyağına boğulmamış, yoğurdu ve sarmısağı dengeli mantı eşliğinde Senfoni Sek Kırmızı ve Anfora Shiraz...
Şarap saklarken nelere dikkat edilmeli?
Şarabı diğer içkilerden ayıran en önemli özelliklerden biri yaşayan bir varlık olmasıdır. Her şarap, doğar, gelişir, bir süre sonra yaşam eğrisi inişe geçer ve en nihayet canlılığını yitirir. Oldukça hassas bir yapıya sahip olan şarap, uygun saklama koşullarında korunmazsa bozulur ve gelişimini sürdüremez.
Şaraba herhangi bir lezzet katkısı olmayan şarap şişelerinin yatık saklanmasının sebebi, mantar tıpanın sürekli şarapla temas etmesini sağlayarak, kurumasını ve çatlamasını engellemektir. Kuruyan mantar hava geçirmeye başlayacağından, şarabın okside olmasına neden olacaktır.
Şarapların saklandığı yerin ısısı şaraplarıyla ünlenmiş Fransız şatolarının taş mahzenlerinin ya da güneş ışığı almayan ve şömine bulunmayan serin odalarının sıcaklığında olmalıdır ki, bu sıcaklık 12 – 14 °C civarındadır. Mahzenlerin belli oranlardaki nemli ortamı da, şarap şişelerinin saklanması için ideal ortamı sağlamaktadır. Nem sayesinde yatık saklanan şişelerin mantarlarının dışarıdan da kuruması engellenir.
Günümüzde, mahzenlerin görevini, artık ideal saklama koşullarını sağlayan şarap dolapları görmeye başladı. Özellikle nadir ve değerli şaraplar başta olmak üzere tüm şarapların, şarap saklama dolaplarında korunması önerilmektedir. Bu dolaplar bütün ideal saklama koşullarını şarapseverlere sunmaktadır.
Her şarap uzun süre saklanıp, yıllandırılmaya uygun değildir. Şarabın ne kadar yıllanabileceğini belirleyen birçok etmenden bazıları; şarbın yapıldığı senenin iklimi, üzüm çeşidi, toprak yapısı, bağcılık uygulamaları, yapım teknikleridir. Doğru koşullarda saklanmışsa, kırmızı şarapların tümü yıllar boyunca tadını korur ve geliştirir. Öte yandan, beyaz şarapların çoğu meyvemsi ve tazeleyici karakterlerini korudukları ilk bir iki yıl içerisinde tüketilmek üzere yapılırlar.
Yıllandırmaya uygun kırmızı şaraplık üzüm çeşitleri:
Öküzgözü - Boğazkere
Boğazkere
Öküzgözü
Kalecik Karası
Cabernet Sauvignon
Shiraz
Merlot
Yıllandırmaya uygun beyaz şaraplık üzüm çeşitleri:
Beyaz şarapların büyük çoğunluğu, bağ bozumundan sonra birkaç yıl içinde içilmek üzere üretilmişlerdir. Yıllanmaya uygun birkaç beyaz şarap çeşidi üzümleri ise şöyle sıralanabilir :
Narince
Emir
Chardonnay
Saklama Koşulları :
Yıllandırılırken şarapların saklanma koşulları da çok önemlidir. Mahzen planında dikkat edilmesi gereken hususlar şunlardır :
Şişelerin yatık saklanması ve titreşimsiz bir ortam
Sabit ısı 10-15 derece
Işıktan yalıtılmış bir ortam
%70 nemli ortam
Havalandırma
YILLANDIRMA
Her şarap uzun süre saklanıp, yıllandırılmaya uygun değildir. Doğru koşullarda saklanmışsa, kırmızı şarapların tümü iki ya da üç yıl boyunca tadını korur. Öte yandan, beyaz şarapların hemen hemen tümü bir yıl içerisinde tüketilmek üzere üretilirler. Bunun dışında sadece birkaç tür şarap, yıllandırmaya değer şaraptır.
Orta/Uzun Vadeli Saklanmaya Elverişli Kırmızı Şaraplar :
Sadece tanen ve asit oranları yeterli seviyede olan şaraplar bir kaç seneden daha uzun süre saklanabilirler.
Yıllandırmaya uygun kırmızı şarap çeşitleri üzümleri :
- Öküzgözü - Boğazkere
- Boğazkere
- Öküzgözü
- Kalecik Karası
- Cabernet Sauvignon
- Shiraz
- Merlot
- Chardonnay
Yıllandırmaya uygun beyaz şarap çeşitleri üzümleri :
Beyaz şarapların büyük çoğunluğu, bağ bozumundan sonra birkaç yıl içinde içilmek üzere üretilmişlerdir. Yıllanmaya uygun birkaç beyaz şarap çeşidi üzümleri ise şöyle sıralanabilir :
- Narince
- Emir - Semillon
- Chardonnay
Saklama Koşulları :
Yıllandırılırken şarapların saklanma koşulları da çok önemlidir. Mahzen planında dikkat edilmesi gereken hususlar şunlardır :
- Şişelerin yatık saklanması ve titreşimsiz bir ortam
- Sabit ısı 10-15 derece
- Işıktan yalıtılmış bir ortam
- %70 nemli ortam
- Havalandırma
BUNLARI BİLİYOR MUSUNUZ?
Şarap şişesini tadımdan ne kadar önce açmalı?
Şaraba, tadımdan önce nefes aldırmak (soluklandırmak) gerekir. Hatta öyle ki, bir çok şarap açıldıktan ancak bir süre sonra ahenkli bir etki bırakır. Kaliteli şarapların ahenk ve ifade güçlerini tam olarak açığa çıkarmak için, havalandırmak, yani şaraba nefes aldırmak gerekir. Beyaz şaraplar kısa, kırmızılar ise biraz daha uzun bir süre soluklandırılır.
Şarabın tadımdan ne kadar zaman önce açılması hakkında öneriler :
- Şaraplar genç içmeden önce
- Olgun Beyazlar 20 dk önce
- Olgun Kırmızılar 30-60 dak önce
Yarım kalan şarap nasıl saklanmalıdır?
Şarabın başlıca iki düşmanı oksijen ve ısıdır. Şarap bir gece, ağzı açık, sıcak bir ortamda tutulacak olursa, ertesi sabah neredeyse tümüyle tazeliğini ve tadını kaybetmiş olacaktır.
KADEH SEÇİMİ
Hemen her tür şarap için dizayn edilmiş farklı şekillerde kadehler mevcuttur. Ancak, bu kadar fazla çeşit kadehe sahip olmak her zaman mümkün olmayabilir. Bu durumda, kesmeleri olmayan, renksiz ve ince bir camdan yapılmış lale formunda, yani yuvarlak bir formdan ağız kısmına doğru daralan kadehler işimizi görecektir. Kadehlerin bu özellikleri, şarabın renginin ve aromalarının algılanması açısından önemlidir. Beyaz şarap için biraz daha küçük, kırmızı için bir parça daha hacimli iki ayrı kadeh de seçilebilir. Ayrıca, kadehlerin yıkanırken iyi çalkalanmaları, tozlu olmamaları, saklanırken kapalı şekilde saklanmaları da önemlidir.
Şarap sunumunda dikkat edilecek noktalardan biri de, kadehin yarısına kadar, en fazla 2/3 oranında doldurulmasıdır.
SERVİS SIRASI
Birkaç ayrı yemekten oluşan bir menü söz konusu ise, tüm yemeği tek bir şarapla tamamlamak oldukça güçtür. Çünkü, hem başlangıçlarla, hem ana yemekle hem de tatlıyla uyum sağlayacak bir şarap bulmak neredeyse imkansız gibidir. Bu durumda tatlıyla şarap içmekten vazgeçip menünün geri kalan kısmıyla uyum sağlayacak bir şarap aranabilir. Örneğin gövdeli bir Chardonnay pekçok balık, et ve sebze yemeği ile uyum sağlayabilir ya da bir Sauvignon Blanc hem deniz ürünleriyle hem de keçi peyniri ve kuşkonmaz ile eşleşebilir.
Ancak, özel bir yemek söz konusu ise, tüm yemeği tek bir şarapla başlayıp bitirmek doğru olmaz. Birden fazla şarabın içileceği ortamlarda da genel kural, sek beyaz şarapların kırmızılardan önce, hafif şarapların daha ağır ve gövdeli olanlardan önce, gençlerin yaşlılardan önce, sek şarapların tatlılardan, daha hafif ve basit yapıda olanların kompleks olanlardan önce içilmesidir.
Tabii bu genel kurallar kimi zaman bozulabilir. Örneğin çok narin bir yapıya sahip yıllanmış bir beyaz şarabın, gövdeli bir genç şaraptan sonra servis edilmesi uygun olmayabilir ve bu durumda sıra bozularak genç şarap yaşlıdan sonra servis edilebilir.
Sherry ya da Sauternes gibi güçlü bir şarap ile başlanan yemeklerde de, bundan sonra seçilecek şaraba çok dikkat etmek gerekir. Böyle bir durumda, güçlü bir şarapla devam etmekte yarar vardır, çünkü sek ve hafif bir beyaz şarap yavan kalabilir.
Kırmızı şarapların beyazları takip etmesi gerektiğini vurgulamıştık. Burada da dikkat edilmesi gereken husus, tatlı bir beyazdan kırmızıya geçerken bu geçişi az tanenli bir kırmızıyla yapmaktır. Çünkü tatlı tat kırmızının burukluğunu fazlasıyla ön plana çıkarabilir. Bunun için Pamukkale Sek Kırmızı gibi aromatik ve az tanenli bir kırmızı kullanılabilir.
ŞARABI SERVİS ETME SICAKLIĞI
Her şarap için, tadının ve kokusunun daha iyi alınabileceği bir servis etme sıcaklığı vardır. Bu sıcaklık şarap türlerine göre değişiklik gösterir.
Köpüklü ve dömisek şaraplar 5-7 derecede, beyaz ve roze şaraplar ile, iyi şampanyalar 6-10 derecede, çok iyi ve gövdeli beyazlar 11-12 derecede, primeur (genç) kırmızılar genelde 12-14 derecede, kırmızılar 13-16 derecede, gövdeli kırmızılar ise 16-18 derecede içilirler. Bir şişe şarabı 22 dereceden 10 dereceye getirmek için buzdolabında 2 saat, buzlu su dolu kovada ise yarım saat bekletmek gerekir. Şarapların buzluğa konulmaları sakıncalı olabilir. Çünkü orada unutulmaları halinde, şarap donup mantarı atabilir. Şarapları olması gerekenden sıcak sunmaktansa, daha soğuk sunmakta fayda vardır. Şarabın aşırı soğutulmuş olması halinde, şişe sıcak su dolu bir kovada bekletilebilir. Ancak burada en iyi çözüm, şarabın kadehe boşaltılarak ısınmasını beklemektir. Zaten, elimizin ve ortamın ısısıyla şarap çok çabuk ideal sıcaklığına ulaşacaktır.